Organizacja nauki własnej w czasie edukacji on-line

25.03.2020
W czasie, w którym nauka z konieczności przeszła w tryb on-line, uczniowie, szczególnie starszych
klas, stanęli przed wyzwaniem reorganizacji swojego procesu przyswajania wiedzy. Nie bez
znaczenia pozostaje fakt, że zamiast szkolnych ławek, nadzoru nauczyciela i dzwonków
wyznaczających kolejne lekcje, do dyspozycji mają swoje biurko, komputer i własny czas, który
trzeba zorganizować.
Młodzież  klas  szkół ponadpodstawowych jest zasypywanych kolejnymi wytycznymi i wskazówkami od nauczycieli, dotyczącymi kolejnych partii materiału do przeczytania, zapoznania się, zrozumienia. Często spływają one w podobnym czasie z różnych przedmiotów.
Jak poukładać te informacje i kolejne zadania?
Jak rozplanować czas jaki trzeba poświęcić na naukę indywidualnie w domu?
Czy zmieniać sposoby uczenia się, a może te dotychczasowe będą tak samo skuteczne jak
poprzednio?
Kolejne pytania napływają falowo, podobnie jak kolejny materiał do opanowania. Aby nie pogubić
się w obecnej sytuacji i jak najskuteczniej wykorzystać okoliczności podsuwam dla Was, uczniów
kilka wskazówek, które będą pomocne w odnalezieniu się w gąszczu nowych wymagań.
• Czas, czas, czas nie goni nas…
Do skutecznej nauki trzeba się przygotować, czyli ustalić czas, w którym będziesz się uczyć.
Dobrze jest zrobić to najbardziej konkretnie jak się da. Wyznacz godzinę rozpoczęcia pracy i
godzinę odpoczynku, czy przerwy. Określenie ram czasowych będzie działało mobilizująco,
zwiększało motywację i porządkowało działania. Tak jak w szkole są lekcje i przerwy, tak również
w domu podobna systematyczność będzie sprzyjała.
• Na dobry początek.
Zaczynając naukę zapisz sobie wszystkie zadania, które stoją przed Tobą. Postaraj się
posegregować je na przedmioty najbardziej pilne do opanowania oraz przedmioty, które możesz
przyswajać w dalszej kolejności. Do ustalenia priorytetów będą pomocne odpowiedzi na takie
pytania: Czy mam zaległości z tego przedmiotu? Jeśli tak, to jak duże one są? Które przedmioty
(ćwiczenia) mają deadline (są ograniczone czasowo)? Na które przedmioty/ zadania potrzebuję
najwięcej czasu? Które z przedmiotów będą wymagały ode mnie dodatkowej powtórki?
• Im prościej tym lepiej.
Jak już wiesz jaką partią materiału zamierzasz się zająć najpierw, to naukę zaczynaj, o ile jest to
możliwe, od treści dla Ciebie najłatwiejszych. Szczególnie jeśli dotyczy to przedmiotu mało
lubianego lub trudnego. Jest to swego rodzaju sztuczka, ponieważ jeśli zaczniesz od łatwiejszych
zadań i będziesz przechodzić do coraz trudniejszych, to po czasie może się okazać, że większość
materiału masz już za sobą. Zadziała to mobilizująco i podniesie Twoje poczucie skuteczności.
Takie podejście jest pomocne dla osób, którym trudno jest się samemu zmotywować lub przedmiot
wydaje się wyjątkowo trudny.
• Techniki uczenia się.
Każdy może mieć inny sposób skutecznego uczenia się. Jeśli masz znane Ci techniki, które działały
do tej pory, korzystaj z nich. Jeśli natomiast potrzebujesz inspiracji, to podsunę Ci kilka pomysłów.
1. Dla wzrokowców polecam rysowanie map myśli, dzielenie materiału w tabelach, na
diagramach i rysunkach, pisanie notatek z podziałem w przestrzeni (wypunktowania,
wyraźne oddzielanie różnych pojęć i odnośniki do nich w formie strzałek),
stosowanie kolorów- zakreślacze, kolorowe długopisy, kredki. Słuchowcom
pomagać będzie czytanie i powtarzanie na głos, korzystanie z webinarów,
dostępnych wykładów nauczycieli.
2. Pomocne może być również przeplatanie materiału różnych przedmiotów.
Różnorodność może sprzyjać przyswajaniu wiedzy, działać na nasz mózg
odświeżająco oraz likwidować uczucie monotonii. Jednak UWAGA, nie wszystkim
taki sposób będzie odpowiadał. Jeśli okaże się, że na Ciebie działa dezorganizująco i
„skakanie” po różnych tematach rozprasza, korzystaj ze skupienia się na
pojedynczym przedmiocie i dopiero po opanowaniu go, przechodź do następnych.
3. Kluczem do efektywnego uczenia się jest stosowanie powtórek. Mózg podczas
przyswajania wielu informacji naraz nie jest w stanie wszystkich zmagazynować do
pamięci długotrwałej. Powtórki możesz stosować na zakończenie swojego czasu
nauki, jako podsumowanie. Zadawaj sobie pytania dotyczące tego, czego się uczyłeś,
rozwiązuj zadania, sprawdzaj swoją wiedzę. Zwiększy to trwałość wiadomości oraz
pozwoli na weryfikację, na czym jeszcze musisz się skupić, a co jest już dobrze
opanowane.
• Małe co nieco.
Dbaj o to, żeby w czasie nauki stosować przerwy. Mogą to być krótkie przerywniki poświęcone na
zrobienie herbaty, drobną przekąskę, czy chwilę rozmowy z domownikami lub przyjaciółmi.
Wybieraj aktywności nie związane z wysiłkiem umysłowym. Skuteczne mogą być krótkie
ćwiczenia fizyczne- kilka przysiadów, „taniec połamaniec” do ulubionej piosenki, czy oddechowe
ćwiczenia relaksacyjne.
• Nagradzaj się!
Wyznacz codziennie nagrodę za wykonanie planu dnia. Może to być sprawienie sobie
przyjemności- oddanie się ulubionemu zajęciu, poświęcenie czasu na film, książkę, hobby. Drobne
przyjemności pozwolą utrzymać odpowiedni poziom motywacji oraz zwiększą Twoje poczucie
doceniania za włożony wysiłek.
• W zdrowym ciele zdrowy duch
Pamiętaj o odpoczynku! Jest to niezwykle ważne dla kondycji Twojego mózgu. Jak jesteś
zrelaksowany i wypoczęty, to nawet trudny materiał łatwiej jest zrozumieć i zapamiętać. Wysypiaj
się, zdrowo odżywiaj, pij regularnie wodę.
Jeśli masz swoje sprawdzone sposoby na organizację nauki w domu, dziel się nimi z przyjaciółmi,
inspirujcie się wzajemnie w technikach przyswajania wiedzy i radzenia sobie z aktualnymi
wyzwaniami. Mam nadzieję, że te kilka wskazówek będzie dla Ciebie pomocne nie tylko w czasie
adaptacji do nowej formy nauczania, ale również zagości w repertuarze skutecznych sposobów
nauki.
Opracowała:
M. Strojek